Anil Can Gürgen

Paramedik

Burdur
anilcangurgen@hotmail.com
1232

ANAFİLAKSİ

ANAFİLAKSİ KONU 3


İLK DEĞERLENDİRME : 

EN ÖNEMLİ HUSUS : HAVA YOLU AÇIKLIĞININ KONTROLÜ !!!

  •  Ölümler genelde üst havayolunun tıkanmasıyla oluşuyor.
  •  Hasta stridor ,ses değişikliği,yoğun öksürük açısından değerlendirilir
  •  Boyun venlerinde dolgunluk ve solunum sıkıntısı önemli ipucudur
  •  İlaç uygulama esnasında hastanın bilinci kapalı ise hava yolu   açıklığı önemlidir
  •  Hışıltılı solunum,azalmış solunum sesleri,yardımcı solunum kaslarının kullanımı ibi solunum sıkınıtısı bulguları sık takip edilmeli
  •  Nabız dolgunluğu ve hızı sık takip edilmeli

 

İKİNCİL DEĞERLENDİRME :

 

  •  Anafilaksiye  giren bir hastada  SAMPLE (tıbbi öykü) almak çok zordur.
  • Fakat tıpkı  Anafilaksiye benzeyen başka  tıbbi acilleri ayırt edecek ipuçları bulmak gerekebilir.
  • Hastaya asıl şikayeti sorulmalı ve ne kadar süre önce başladığı sorulmalı
  •  Sebep olan her neyse daha önce maruz kalıp kalmadığı öğrenilmeli
  •  Alerjen vücuda  hangi yolla girdiği(enjeksiyon,der,,oral vs) öğrenilmeli
  •  Kronik ve tekrarlayan hastalıkları ,hangi ilaçları kullandığı öğrenilmeli
  •  Hasta  acil Adrenalin otoenjektörü kullanmış mı (Epipen,penepin gibi) sorulmalıdır
  •  Hastanın  oral antihistaminik alıp almadığı sorulmalı

 

MÜDAHALE :

 

  • Bilinç,havayolu,solnum,dolaşım kontrolü !!!
  •  Hasta rahat edebileği bir pozisyona getirilmelidir 
  • Hemen  Oksijen başlanmalıdır.
  • Larenks Ödemi ve Anjioödem ihtimaline karşı erken entübasyon düşünülmelidir. !!!
  • Ödem den dolayı daha küçük numaralı endotrakeal tüpler tercih edilmeli
  •  Entübasyonda gecikme olursa ==>> LARENKS ÖDEMİ GELİŞİR !!! ===>> Tek Çare KRİKOTROİDOTOMİ
  •   Eğer hastanın allerjenle teması devam ediyorsa bu temas mutlaka kesilmelidir.
  •  Damar yolu veya kemik içi yol açılmalı
  • Hipotansif hastada yeterli kan basıncı değerine ulaşıncaya kadar İzotonik i.v verilir 
  •  Şok bulguları, solunum sistemi ve dolaşım sistemi bulguları görülen hastalarda yapılacak  ilaç ===>>ADRENALİN
  •  Güncel kanıtlar anaflaksili  hastaların tümünde ilk basamak tedavi olarak Subkutan veya İV gibi alternatif yollardan ziyade '' İM Adrenalin'' kullanımını destekler !!!!

ANAFİLAKSİDE İ.M  ADRENALİN DOZLARI : 

  •  Yetişkin hasta :  0.5 mg
  • 6 yaş üstü çocuklarda 0.3 mg
  • n6 yaş altı çocuklarda 0,15 mg
  •  Eğer uygulamadan fayda elde edilemezse aynı dozlar 5 dk sonra tekrarlanabilir.
  •  IV uygulama komplikasyonlarının çok fazla olması sebebi ile tercih edilmez !!!!
  • Adrenaline cevap alınamayan hastalarda, özellikle beta bloker alanlarda, glukagon etkili olabilir. 1-2 mg, her 5 dakikada bir, IM veya IV olarak uygulanabilir.
  • KKM onayı alınarak Kortikosteroid ilaç uygulanmalı
  • Hastanın hemodinamik durumu stabil ettikten sonra KKM onayı alınarak Kortikosteroid ilaç(Prednol ..) uygulanmalıdır
  •  Adrenalin ile Bronkospazm çözülmemiş ise Nebullü maske ile Ventolin uygulanmalıdır
  • Eğer  hastada  dirençli bir hipotansiyon var ise KKM onayı alınarak Vazopressör ajan (dopamin ..)  uygulanmalıdır

 

İLAVE ÖNEMLİ NOTLAR :

 1) Anafilaksi de Adrenalin ve İzotonik  için KKM hekim onayı gerekmez,ancak diğer ilaçlar için mutlaka gerekir

 2) En önemlisi  Anafilaksi vakası aldığımız gibi hızlıca havayolu malzemelerimizi hazırda tutmak,erken entübasyona  hazırlıklı olmak.KISACASI HAVAYOLU   AÇIKLIĞI hepsinden önemli !!!

3) Anafilaksi vakası Kardiyak Arrest ile seyrederse  CPR sürelerinin  uzayabileceği her zaman akılda tutulmalıdır !!!!

4) Şekilde Epinefrin içeren ''EpıPen'' otoenjektörü , alerjene maruz kalındığında hemen uygulanırsa Anafilaksiden bizi korur,ülkemizde de yaygınlaşmasını umut ediyoruz


 Not : Yazının küçük bir kısmı  için PARAMEDİK kitabından yararlanılmıştır

Paramedik Anıl Can GÜRGEN    Burdur 112